Een groep leerlingen staat rond een stapel dakpannen. De opdracht lijkt eenvoudig: maak een waterdicht dak. Toch loopt het anders dan gedacht. De kinderen pakken één voor één een dakpan van de stapel, lopen heen en weer en zoeken naar de beste aanpak. Vrijwilliger Bouwe de Vries ziet precies waar het slimmer kan. Maar hij grijpt niet direct in.

Kinderen moeten bij BouwBase ontdekken, proberen en soms ook vastlopen. Juist daardoor leren ze hoe bouwen werkt. Niet uit een boek, maar op een levensechte bouwplaats waar ze metselen, ontwerpen, berekenen, installeren en samenwerken. In Dokkum maken honderden leerlingen op die manier kennis met de wereld van bouw en infra. Een initiatief waarin bedrijven, onderwijs en organisaties uit de regio samen investeren in de vakmensen van morgen.

BouwBase ontstond enkele jaren geleden vanuit een vraag van bouwbedrijf Friso. Het bedrijf bestond 75 jaar en wilde iets betekenen voor de jeugd. Projectleider Tineke de Groot werkte destijds al aan projecten om jongeren enthousiast te maken voor bouw en techniek. Tijdens de terugreis van een overleg ontstond het idee voor een kinderbouwplaats.

“Het doel is om jongeren bekend te maken met de wereld van bouw en infra”, vertelt ze. “Dat ze een keer een boor, een schroevendraaier of een hamer in handen hebben. Maar ook dat ze ontdekken dat bouwen veel meer is dan alleen metselen of timmeren.” Die brede blik vormt de basis van BouwBase. Leerlingen ontwerpen plannen, maken technische tekeningen, rekenen, plannen werkzaamheden en gaan vervolgens zelf aan de slag op de bouwplaats. 

In drie huisjes maken leerlingen kennis met verschillende onderdelen van het bouwproces, van ontwerpen tot uitvoeren. “Wij laten natuurlijk maar een deel van de bouw zien”, zegt De Groot. “Maar wel onderdelen die samen een goed beeld geven van het hele proces. Van voorbereiding tot uitvoering.”

Samenwerking als fundament

De editie in Dokkum is een voorbeeld van hoe samenwerking tussen onderwijs en bedrijfsleven eruit kan zien. BouwBase wordt uitgevoerd vanuit Toekomstbouwers, met ondersteuning van Onderwijs in Bedrijf en regionale bouwbedrijven. Tijdens de editie in Dokkum is het Dockinga College betrokken bij de organisatie.

In Dokkum zijn onder meer Bouwbedrijf Jellema en Elzinga Wegenbouw betrokken. Zij stellen materialen en faciliteiten beschikbaar, zoals bouwhekken en containers en regelden de locatie. Daarnaast speelt Onderwijs in Bedrijf een belangrijke rol in het contact met scholen. Dankzij die samenwerking weten scholen het initiatief goed te vinden. De belangstelling is groot. De planning voor Dokkum zit vrijwel volledig vol.

Volgens De Groot zit daar precies de kracht van het project. “Als je de bouw niet kent, zul je er ook niet voor kiezen. Daarom is het belangrijk dat kinderen op jonge leeftijd kennismaken met de mogelijkheden die er zijn.” Dat sluit aan bij een uitdaging waar veel sectoren mee te maken hebben. De vraag naar vakmensen blijft groeien, terwijl de instroom onder druk staat. BouwBase probeert daar niet met een wervingscampagne op in te spelen, maar door kinderen letterlijk te laten ervaren wat het werk inhoudt.

Meer dan alleen techniek

Vrijwilliger Bouwe de Vries ziet dagelijks wat die aanpak oplevert. Inmiddels draait hij al jaren mee bij BouwBase en was hij betrokken bij ongeveer tien edities. Volgens hem ontdekken veel leerlingen tijdens een bezoek dat de bouw veel meer omvat dan ze vooraf denken.
“Der binne sa’n hûndert fakgebieten dy’t mei de bou te meitsjen ha”, vertelt hij. “Ien famke hie in hiel plan makke mei in fytspaad, skoalle en supermerk. Doe’t ik letter frege wat se wurde woe, sei se: arsjitekt. Sokke dingen fyn ik skitterend.”

Voor De Vries zit de waarde van BouwBase niet alleen in het enthousiasmeren van toekomstige vakmensen. Het gaat ook om zelfvertrouwen, ontdekken waar talenten liggen en laten zien dat er meerdere routes naar een succesvolle toekomst bestaan. “Net elkenien hoecht nei de universiteit. It is belangryk datst ûntdekst wat by dy past.”

Investeren in de lange termijn

De Groot ziet BouwBase als een investering die noodzakelijk is. “Als je niks doet, weet je in elk geval dat er niks gebeurt.” Daarmee raakt ze aan de kern van het initiatief. BouwBase is geen los evenement, maar een gezamenlijke investering van onderwijs, bedrijven en maatschappelijke organisaties in de toekomst van de regio. 

Door kinderen al vroeg kennis te laten maken met techniek en vakmanschap ontstaat een bredere basis voor toekomstige keuzes. Misschien kiest niet iedere leerling uiteindelijk voor de bouw. Maar als een deel van hen later bewust kiest voor een opleiding of baan in de sector, heeft BouwBase zijn doel bereikt.